ARBEIDSVOORWAARDEN

Dit jaar invoering nieuw functiegebouw

OPENBARE BIBLIOTHEKEN HEBBEN NIEUWE CAO

Tekst Jan Bos Beeld Martin de Bouter en Rene Castelijn

'IK HAD ER GRAAG EEN PROCENTJE BIJ GEHAD'

Net voor kerst kwam een principeakkoord over een nieuwe cao voor de medewerkers van de Openbare Bibliotheken tot stand. Dat gebeurde niet op een achternamiddag, want er werd al sinds 2019 over gesproken. De afspraken gaan dan ook in met terugwerkende kracht en gelden van 1 juli 2020 tot en met 31 december 2022. Met overgrote meerderheid – 81 procent – hebben de leden met het akkoord ingestemd.

Afgesproken is om de lonen in totaal met 7 procent te verhogen, waarvan 5 procent de afgelopen jaren al is doorgevoerd. Op 1 juli 2022 komt er dus nog eens 2 procent bij. Bovendien wordt deze maand (maart) een eenmalige uitkering uitbetaald van 300 euro bij een fulltime dienstverband. Alles bij elkaar een behoorlijke loonsverhoging, maar eerste onderhandelaar Martin Kothman steekt er niet de loftrompet over. ‘Gezien de huidige inflatie is het aan de magere kant’, erkent hij. ‘Ik had er graag een procentje bij gehad.’ ‘In veel gemeenten staat het bibliotheekwerk onder druk en die kunnen zich geen extra personeelskosten veroorloven’, verklaart medeonderhandelaar en kaderlid Mischa van Vlaardingen de zuinige opstelling van de werkgevers. ‘Maar ik hoor van mijn collega’s dat ze blij zijn dat ze er in ieder geval weer 2 procent bij krijgen.’

HUISKAMER

Met de nieuwe cao ziet de sector haar lang gekoesterde wens om de arbeidsvoorwaarden te moderniseren in vervulling gaan. ‘Er komt een nieuw functiewaarderingssysteem dat beter recht doet aan de ontwikkelingen in het bibliotheekwerk’, meldt Kothman. ‘De overheid heeft allerlei nieuwe taken op maatschappelijk en cultureel gebied bij de bibliotheken ondergebracht. Bibliotheken zijn steeds minder bezig met alleen maar uitlenen van boeken. Leesbevordering is een belangrijke activiteit, net als het verspreiden van kennis en cultuur. Zo wordt de bibliotheek steeds meer de huiskamer van de wijk waar bewoners terechtkunnen voor ontmoeting en verbinding. En als je digitaal minder handig bent word je er geholpen. Deze taken vragen van de medewerkers soms andere competenties en vaardigheden en het nieuwe functiewaarderingssysteem speelt daarop in.’

FUNCTIEGEBOUW

Het uitgebreide principeakkoord bevat voor de bibliotheken voor het komende jaar het nodige huiswerk. Niet alleen moet het nieuwe functiewaarderingssysteem uiterlijk 31 december zijn ingevoerd, er is ook een nieuwe jaarurensystematiek (JUS) afgesproken waar bibliotheken die dat willen mee aan de slag kunnen. ‘Het rooster kan met die systematiek door de organisatie, maar ook door de medewerkers zelf flexibeler worden vormgegeven’, zet Kothman uiteen. ‘In de praktijk zal moeten blijken of daar nog voetangels en klemmen aan zitten. We gaan er voorlichting over geven en de invoering zullen we nauwlettend volgen. Zo nodig pakken we eventuele knelpunten aan.’ Bij de invoering van het nieuwe functiegebouw wordt de nodige ondersteuning geboden.

‘De systeemhouder Leeuwendaal verzorgt cursussen die vanaf half februari tot half maart plaatsvinden’, kondigt Kothman aan. ‘We hebben nadrukkelijk gevraagd dat ook leden van ondernemingsraden aan deze cursussen kunnen deelnemen, zodat de ondernemingsraad haar rol in dit proces goed kan vervullen. En als FNV gaan we zelf ook voorlichting geven, een webinar is daarbij een van de mogelijkheden. Het indelen van functies moet natuurlijk zorgvuldig verlopen. Door de medewerker kan desgewenst bezwaar worden gemaakt en er is een salarisgarantieregeling in de cao opgenomen.’

Tekst gaat verder onder de illustratie

VRIJWILLIGERS

De nieuwe cao bevat een apart artikel over de inzet van vrijwilligers met protocol afspraken die de additionele inzet van vrijwilligers ten opzichte van de vaste formatie moet verbeteren. Omdat de positie van vrijwilligers in de praktijk weleens tot vragen leidt, is afgesproken om later dit jaar tijdens een speciale bijeenkomst uitgebreid van gedachten te wisselen over het vrijwilligerswerk. Voor Kothman is de grens tussen vrijwilligers en beroepskrachten helder.

Vrijwilligerswerk is heel belangrijk en zeker van toegevoegde waarde, maar het moet additioneel zijn aan het werk van de professionals’, benadrukt hij. ‘Soms wordt te makkelijk gedacht dat vrijwilligers taken van beroepskrachten wel kunnen overnemen en dat er dus kan worden bezuinigd. Dat is voor ons uit den boze, want dat schaadt de kwaliteit van het bibliotheekwerk. Voor de breed gedefinieerde kerntaken heb je echt beroepskrachten nodig, onder budgettaire druk wordt daar soms te weinig waarde aan gehecht. Het is aan de ondernemingsraad om vast te stellen wat de additionele taken zijn die door vrijwilligers kunnen worden opgepakt.’

Van Vlaardingen heeft daar als adviseur van de Openbare Bibliotheek Rotterdam al veel positieve ervaringen mee opgedaan. ‘Bij ons in Rotterdam worden vrijwilligers bijvoorbeeld ingezet bij het onderhoud van onze oude erfgoed-collectie of bij de rondleiding tijdens speciale tentoonstellingen, dat doen ze met veel inzet en plezier.’

VOLGENDE RONDE

Bonden en werkgevers hebben zich voorgenomen om de volgende cao sneller tot stand te brengen. De gloednieuwe cao geldt weliswaar tot 31 december, maar nu al zijn de voorbereidingen voor de volgende onderhandelingen van start gegaan. ‘Nu kwam het er niet van, maar in de volgende cao willen we serieus werk maken van duurzame inzetbaarheid, leeftijdsbewust personeelsbeleid en scholing’, licht Van Vlaardingen toe. ‘Daar ben ik heel blij mee, de eerste afspraken zijn zelfs al gepland.’

‘We hebben inderdaad nog genoeg te wensen om de arbeidsvoorwaarden voor de medewerkers te verbeteren’, beaamt Martin Kothman. ‘Ik streef er naar in deze cao al wat afspraken te maken over duurzame inzetbaarheid. Ook een regeling voor vervroegd uittreden bij zwaar werk, een generatieregeling en afspraken over vergoeding bij thuiswerken staan op de agenda. Ook dat hoort in een moderne cao.’

Klik hier voor het volledige akkoord.

'HET INDELEN VAN FUNCTIES MOET ZORGVULDIG VERLOPEN'

Deel deze pagina